İşyeri Sağlık Ve Güvenlik Birimleri İle Ortak Sağlık Ve Güvenlik Birimleri Hakkındaki Yeni Düzenlemeler

Aralık 2009

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından düzenlenen “İşyeri Sağlık ve Güvenlik Birimleri ile Ortak Sağlık ve Güvenlik Birimleri Hakkında Yönetmelik” (“Yönetmelik”) 15.08.2009 tarihinde 27320 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Söz konusu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesi ile birlikte “İşyeri Sağlık Birimleri ve İşyeri Hekimlerinin Görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik” ile “İş Güvenliği ile Görevli Mühendis veya Teknik Elemanların Görev, Yetki ve Sorumlulukları ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik” yürürlükten kaldırılmıştır.

15.08.2009 tarihli Yönetmelik işverenlere, işyerlerinde sağlıklı ve güvenli çalışma ortamı sağlamak amacıyla; iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerini almak, uygulanmasını izlemek, denetlemek, geliştirmek, iş kazası ve meslek hastalıklarını önlemek, işçilere ilkyardım ve acil müdahale hizmeti ile önleyici ve koruyucu sağlık ve güvenlik hizmetlerini vermek gibi bazı yükümlülükler getirmiştir.

Yönetmelik uyarınca, işyeri sağlık ve güvenlik birimi (“İSGB”), işyerinde iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini yürütmek üzere kurulan, gerekli donanım ve personele sahip olan birimi; ortak sağlık ve güvenlik birimi (“OSGB”) ise bir veya birden fazla işyerine iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini vermek üzere işyeri dışında kurulan, gerekli donanım ve personele sahip olup İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü tarafından yetkilendirilen kamu kurum ve kuruluşlarını ve özel hukuk tüzel kişilerini ifade etmektedir.

Yönetmelikte, işverenler devamlı olarak en az 50 işçi çalıştırdıkları işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliği hizmetini yürütmek için İSGB oluşturmak; en az bir işyeri hekimi ile sanayiden sayılan işlerde en az bir iş güvenliği uzmanını görevlendirmekle yükümlü tutulmuştur. İşverenlerin bu yükümlülüklerini, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin tamamını veya bir kısmını işyeri dışında kurulu OSGB’den alarak da yerine getirebileceği düzenlenmiştir. Ancak, Yönetmelikte işyerinde sağlık ve güvenlik hizmetlerinin yürütülmesinden işverenin sorumlu olduğu, OSGB’den hizmet alınmasının işverenin sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı, işçilerin iş sağlığı ve güvenliği konusundaki yükümlülüklerinin, işverenin sorumluluğunu etkilemeyeceği belirtilmiştir. Yönetmelik ile düzenlenen diğer bir önemli husus ise; işyeri hekimi ile iş güvenliği uzmanının, noter tarafından onaylanmış bir deftere yazdıkları iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin tedbir ve tavsiyelerinin yerine getirilmemesinin sonuçlarından işverenin sorumlu olacağı ve bu defterin, istenmesi halinde, işyerini teftişe yetkili iş müfettişlerine gösterilmesinin zorunlu olduğudur.

İSGB ve OSGB’de görevlendirilen işyeri hekimlerinin işyeri tehlike grubuna göre çalışma süreleri Yönetmeliğin 31. maddesinde, iş güvenliği uzmanlarının işyeri tehlike grubuna göre çalışma süreleri ise Yönetmeliğin 36. maddesinde düzenlenerek öngörülen süreler, işyerinin yer aldığı tehlike sınıfı ve işçi sayısına göre farklılık göstermiştir. Yönetmeliğin 57. maddesi uyarınca oluşturulan Tehlike Sınıfı Belirleme Komisyonu tarafından hazırlanan İş Sağlığı ve Güvenliğine İlişkin Tehlike Sınıfları Listesi Tebliği 25.11.2009 tarih ve 27417 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Söz konusu Yönetmeliğin uygulanmasına dair İşyeri Sağlık ve Güvenlik Birimleri ile Ortak Sağlık ve Güvenlik Birimleri Hakkında Yönetmeliğin Uygulanmasına Dair Tebliğ (“Tebliğ”) ise 09.12.2009 tarihinde 27427 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Tebliğ’de İSGB’nin kuruluş ve işleyişi, OSGB ve eğitim kurumlarının yetkilendirilmeleri için başvuru usulleri ve istenilen belgeler, belgelendirme ve çalışma esaslarına dair alınacak tedbir ve uygulamalar düzenlenmiştir.