Kısmi Süreli İş Sözleşmesi

Mayıs 2011

4857 sayılı İş Kanunu uyarınca, işçinin haftalık çalışma süresinin tam süreli işçiye göre daha az belirlenmesi halinde Kısmi Süreli İş Sözleşmesi söz konusudur.

İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliği m. 6. uyarınca “işyerinde tam süreli iş sözleşmesi ile yapılan emsal çalışmanın üçte ikisi oranına kadar yapılan çalışma kısmi süreli çalışma sayılır.” hükmü yer almaktadır. Buna göre, işyerindeki haftalık çalışma süresinin kıstas olarak alınması gerekmektedir. Örneğin, tam süreli işyerinde normal haftalık çalışma süresi eğer İş Kanunu düzenlemesine uygun olarak 45 saat ise, haftada en fazla 30 saate kadar yapılan çalışmaları kapsayan iş sözleşmeleri kısmi süreli sayılacaktır.

Kısmi süreli iş sözleşmesi ile çalışanlar yıllık ücretli izin hakkından tam süreli çalışanlar gibi yararlanır ve farklı işleme tabi tutulamaz. Kısmi süreli iş sözleşmesi ile çalıştırılan işçi, ayrımı haklı kılan bir neden olmadıkça, salt iş sözleşmesinin kısmi süreli olmasından dolayı tam süreli emsal işçiye göre farklı işleme tabi tutulamaz.

Kısmi süreli iş sözleşmelerinde, çalışma kısmi süreli bile olsa işveren ile sigortalı arasında yapılan iş sözleşmesi aylık ücret karşılığı çalışma olarak belirlenmişse, bu durumda işçi günde bir saat bile çalışsa haftalık çalışma süresine bakılmaksızın SGK’ya tam gün bildirilmesi gerekir.

Eğer iş sözleşmesi saat ücreti karşılığı yapılmış ise o takdirde çalışma kısmi süreli çalışma sayılır ve sigortalının ay içinde çalıştığı toplam süre İş Kanunu uyarınca günlük normal çalışma süresi olan 7,5 saate bölünerek, sigortalı için bildirilmesi gereken prim ödeme gün sayısı hesaplanır. Bu şekilde yapılacak hesaplamalarda 7,5 saatin altındaki çalışmalar 1 güne tamamlanır.

Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği uyarınca aylık hizmet ve prim belgesi ile birlikte ay içinde otuz günden az çalışan veya eksik ücret ödenen sigortalılara ilişkin olarak, kısmi süreli çalışmalara ait yazılı iş sözleşmesi, sigortalıların eksik gün bildirim formu ekinde Kurum’a verilmesi veya APS, iadeli taahhütlü ya da taahhütlü olarak gönderilmesi zorunludur.
Sigortalı olmakla birlikte kısmi süreli çalışanlar için eksik günlerine ait genel sağlık sigortası primlerinin 30 güne tamamlanması zorunludur. Bu durumda eksik günlere ilişkin genel sağlık sigortası primleri, genel sağlık sigortalısı sayılanlarla aynı usul ile hesaplanarak ödenir.

Kısmi süreli iş sözleşmeleri belirli süreli veya belirsiz süreli olarak yapılabilir. Ancak belirli süreli iş sözleşmesi, belirli süreli işlerde veya belli bir işin tamamlanması veya belirli bir olgunun ortaya çıkması gibi objektif koşullara bağlı olarak yapılabilir. Uygulamada Yargıtay objektif koşullar gereği veya esaslı bir nedenden dolayı belirli iş sözleşmesinin yapılabileceğini kabul etmektedir. Buna göre sözleşme gereği yapılacak işin belirli bir süre içerisinde bitebilecek olması gerekmektedir.