HUKUKU-POSTASI-2017

246 HUKUK POSTASI 2017 Kiralayanın Hapis Hakkı* Av. Alper Uzun Giriş Kira bedeli ödenmediği takdirde kiralayanın taşınmazı kiracının kullanımına sunmaktan kaçınmak gibi bir imkânı olmaması, kiralaya- nın kiracıya karşı özel bir koruyucu hakka sahip olmasını gerektirmiş ve kiralayana, kira alacağını teminat altına alma ve bu alacağına daha güvenli yollardan kavuşma imkanı tanınmıştır. Rehin; bir borçlunun borcunu teminat altına almak için taşınır veya taşınmaz üzerinde kurulan ayni hak anlamına gelmektedir. Hapis Hakkı da, taşınır rehinlerine bir örnek teşkil etmektedir. Türk Medeni Kanunu’nun (“TMK”) 950 ve devamı hükümlerinde düzenlenen hapis hakkı ile alacaklı; borçluya ait olup, borçlunun rızasıyla zilyedi bulun- duğu taşınırı veya kıymetli evrakı, borcun muaccel olması ve niteliği itibarıyla bu eşyanın alacak ile bağlantısı bulunması hâlinde, borç ödeninceye kadar hapsedebilir. Borç yerine getirilmez veya yeterli teminat gösterilmezse, alacaklı; borçluya önce bildirimde bulunarak, hapsettiği şeylerin paraya çevrilmesini isteyebilmektedir. İşte bu genel düzenleyici hapis hakkı çerçevesinde, Türk Borçlar Kanunu’nun (“TBK”) kira sözleşmesine dair bölümünde; kira ala- cağıyla ilgili olarak kiralayana özel bir hapis hakkı düzenlenmiştir. Böylece kiralayan lehine, kira alacağının teminatı olarak, kiracıya ait haczi kabil taşınır üzerinde kullanılmak üzere kanuni bir rehin hakkı olan hapis hakkı tanınmıştır. Taşınmaz kirasından kaynaklanan uyuşmazlıklar ile günlük hayat- ta sıkça karşılaşılmasına karşın; hapis hakkı uygulaması aynı sıklıkta görülmemektedir. TMK’daki hapis hakkının daha özel ve farklı bir * Nisan 2017 tarihli Makale