Güncel Değişiklikler Işığında Sporcuların Vergilendirilmesi

Eylül 2020 Özge Kısacık
% 0

Giriş

Günümüzde başta futbol olmak üzere basketbol, voleybol, tenis gibi sporlar, birer spor dalı olmanın yanı sıra bir endüstri halini almıştır. Spor müsabakaları, oyuncular, formalar, sponsorluklar için harcanan büyük paralar ve geniş izleyici kitlesi de bunun bir kanıtı niteliğindedir.

Gerek ülkemizde gerekse tüm dünyada bu kadar önemli bir yer edinen sporun ve sporcuların gelişmesi için geçmişten günümüze vergisel açıdan birçok teşvik ve ayrıcalıklar sağlanmıştır. Ancak, 07.12.2019 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanan 7194 sayılı Dijital Hizmet Vergisi ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun (“7194 sayılı Kanun”) ile sporculara sağlanan vergisel teşviklerde bazı sınırlamalar getirilmiştir. Yapılan bu değişikliklere ilişkin detaylı açıklamalara ise 27.05.2020 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanan 311 Seri No’lu Gelir Vergisi Genel Tebliği’nde yer verilir.

7194 sayılı Kanun ile 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu (“GVK”)’nda yapılan düzenleme ile lig usulüne tabi spor dallarında en üst liglerdeki sporculara yapılan ücret ve ücret sayılan ödemelerden yapılan tevkifat oranı %15’den %20’ye çıkarılmış; diğer sporculara yapılan ödemelere ilişkin tevkifat oranlarında bir değişikliğe gidilmemiştir. Vergi tevkifat oranına ek olarak; 7194 sayılı Kanun ile belirli bir tutarı aşan sporcu ücretlerinin yıllık gelir vergisi beyannamesiyle beyan edilmesi uygulamasına geçilmiştir.

Sporculara Yapılan Ödemelerin Ücret Kapsamında Değerlendirilmesi

GVK m. 61’de ücret geliri, bir işverene tabi ve belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaat olarak tanımlanır. Bununla birlikte ücretin ödenek, tazminat, kasa tazminatı (mali sorumluluk tazminatı), tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunmasının onun mahiyetini değiştirmeyeceği belirtilir.

Anılan maddede sporculara transfer ücreti veya sair adlarla yapılan ödemeler ve sağlanan menfaatlerin de ücret kapsamında olduğu belirtilir. Dolayısıyla, sporculara yapılan aylık ücret, başarı primi, maç başı ücreti, imza parası, imaj hakkı ve sair adlarla yapılan ödemeler ve taşınmaz veya taşıt verilmesi, konut tedariki ve sair suretle sağlanan menfaatler de ücret olarak vergilendirilir.[1]

Sporculara Yapılan Ücret Ödemelerinde Tevkifat Uygulaması

Sporculara yapılan ödemeler yukarıda da belirtildiği üzere her ne kadar “ücret” olarak nitelendirilse de diğer ücret ödemelerinden farklı bir vergilendirme rejimine tabidir. GVK Geçici m. 72 uyarınca sporculara yapılan ücret ödemeleri artan oranlı tarife dışında olup; bu ödemelere sabit oranlı vergi tarifesi uygulanır.

7194 sayılı Kanun ile sporculara yapılan ücret ve ücret sayılan ödemelerden yapılacak gelir vergisi tevkifatı oranlarını ve vergilendirilmesini belirleyen Geçici m. 72’nin uygulama süresi, 31.12.2023 tarihine kadar uzatılmış ve lig usulüne tabi spor dallarında en üst ligdeki oyuncular için yapılan ödemelerde tevkifat oranı %15’den %20’ye çıkarılmıştır. Bu değişiklik uyarınca, 01.01.2020 tarihinden itibaren sporculara yapılan ücret ve ücret sayılan ödemelerden;

  • Lig usulüne tabi spor dallarında;
  1. En üst ligdekiler için % 20,
  2. En üst altı ligdekiler için % 10,
  3. Diğer liglerdekiler için % 5,
  • Lig usulüne tabi olmayan spor dallarındaki sporculara yapılan ödemeler ile milli sporculara uluslararası müsabakalara katılmaları karşılığında yapılan ödemelerden % 5,

oranında gelir vergisi tevkifatı yapılır.

01.11.2019 Tarihinden Önce ve 01.11.2019 Tarihinden Sonra Akdedilen Sözleşmelerdeki Durum

7194 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikler açısından 01.11.2019 tarihi kritik bir öneme sahiptir. Tevkifat oranına ilişkin yapılan değişikliklerde, 01.11.2019 tarihinden önce düzenlenen ve geçerlilik kazanmış sporcu sözleşmeleri kapsam dışında bırakılmıştır.

Şöyle ki; (i) 01.11.2019 tarihinden sonra akdedilerek geçerlilik kazanan veya (ii) 01.11.2019 tarihinden önce imzalanmakla birlikte bu tarihten sonra süre uzatımı veya ücreti etkileyen değişiklikler gibi nedenlerle yenilenen sporcu sözleşmelerine istinaden 01.01.2020 tarihinden itibaren yapılan ücret ödemelerinde yapılacak olan gelir vergisi tevkifatında %20 oranı uygulanır. 

01.11.2019 tarihinden önce akdedilerek geçerlilik kazanan ve bu tarihten sonra süre uzatımı veya ücreti etkileyen bir değişiklik yapılmayan sözleşmeler sona erinceye kadar bu sözleşmelere istinaden yapılan ücret ödemelerinde yapılacak tevkifatta ise %15 oranı uygulanmaya devam olunur.

Sporculara Yapılan Ücret Ödemelerinin Beyanı ve Mahsup

7194 sayılı Kanun ile yapılan bir diğer önemli değişiklik, belirli bir tutarı aşan sporcu ücretlerinin yıllık beyannameyle beyan edilmesine ilişkindir. Yapılan düzenleme ile ilk defa belirli bir tutarı aşan sporcu ücretlerinin yıllık gelir vergisi beyannamesi ile beyan edilmesi sağlanmıştır.

Söz konusu değişiklik uyarınca sporcuların 01.01.2020’den sonra elde ettiği ücretlerin toplamı, GVK m.103’de yazılı tarifenin dördüncü diliminde yer alan tutarı (2020 yılı için 600.000 TL) aşması hâlinde, bu gelirler yıllık beyannameyle beyan edilir.

Ancak, yıllık beyanname verilmesi durumunda, beyan edilen bu gelirler üzerinden hesaplanan gelir vergisinden, tevkifat yapmakla sorumlu olanlarca vergi dairesine ödenmiş olması şartıyla, GVK’ya göre kesilen vergiler mahsup edilebilir. Önemle altını çizmek gerekir ki; GVK’ya göre kesilen vergiler, ancak sporcuların çalışmakta olduğu kulüpçe vergi dairesine yatırılmış olması şartıyla sporcunun yıllık gelir vergisi beyannamesiyle hesaplanan gelir vergisinden mahsup edilebilir.

Söz konusu düzenleme 01.01.2020 tarihinden itibaren elde edilen gelirlere uygulanmak üzere yürürlüğe girdiğinden sporcuların 2019 yılında elde ettikleri ücret gelirlerinin belirlenen limiti aşması durumunda beyanname vermeleri söz konusu olmaz. Bir diğer deyişle, sporcuların yıllık beyanname verme uygulaması, 01.01.2020 tarihinden itibaren elde edilen ücret gelirlerinde geçerli olur.

Sporculara Yapılan Ücret Ödemelerinde Beyan ve Ödeme Dönemi

Bir önceki başlıkta da detaylı bir şekilde açıklandığı üzere sporcuların elde ettiği ücretlere ilişkin beyanname uygulaması, 01.11.2019 tarihinden sonra imzalanan sözleşmeler kapsamındaki ücretlere ilişkindir.

Yıllık gelir vergisi beyannameleri, ilgili hesap dönemini izleyen yılın Mart ayının başından son günü akşamına kadar verilir. Bu durumda 2020 yılında elde edilen gelirler için takvim yılının bitişini takip eden 1 Mart 2021 yıllık beyan döneminin başlangıcıdır. Beyan edilen verginin ise iki taksitte ödenmesi mümkün olup¸ birinci taksit Mart ayı sonuna kadar, ikinci taksit ise Temmuz ayı sonuna kadar ödenebilir.[2]

Sonuç

7194 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikler ile birlikte en üst ligdeki kulüplerde çalışan sporcuların vergi yükü artmıştır. Belirli bir tutarı aşan sporcu ücretlerinin yıllık gelir vergisi beyannamesiyle beyan edilmesinin sağlanması ile de beyannamede yer alan toplam gelirin vergi tarifesindeki yüksek oranlarla vergilendirilmesine sebep olunmuştur. Bu kapsamda, 7194 sayılı Kanun ve ikincil düzenlemeler ile yapılan değişiklikler özellikle üst ligde yer alan oyuncular ve bu oyuncuların çalışmakta olduğu kulüpler açısından büyük önem arz etmekte olup; yapılacak tevkifat oranı, 2020 yılına ilişkin verilecek beyanname ve mahsup işlemi dikkatle ele alınmalıdır.

[1] Abdülkadir Kahraman, Transferin Parlayan Yıldızı: Vergi, Ekonomist, Ağustos 2020, https://www.ekonomist.com.tr/abdulkadir-kahraman/transferin-parlayan-yildizi-vergi.html, Erişim Tarihi: 11.09.2020.

[2] Gelir İdaresi Başkanlığı, 2020 Yılı Vergi Takvimi, https://www.gib.gov.tr/sites/default/files/fileadmin/beyannamerehberi/vergitakvimi2020.pdf Erişim Tarihi: 15.09.2020.

Bu makalenin tüm hakları saklıdır. Kaynak gösterilmeksizin veya Erdem & Erdem’in yazılı izni alınmaksızın bu makale kullanılamaz, çoğaltılamaz, kopyalanamaz, yayımlanamaz, dağıtılamaz veya başka bir suretle yayılamaz. Kaynak gösterilmeksizin veya Erdem & Erdem’in yazılı izni alınmaksızın oluşturulan içerikler takip edilmekte olup, hak ihlalinin tespiti halinde yasal yollara başvurulacaktır.

Diğer İçerikler

Finansal Yeniden Yapılandırma Sözleşmelerinde Damga Vergisi İstisnası
Hukuk Postası
Finansal Yeniden Yapılandırma Sözleşmelerinde Damga Vergisi İstisnası

19.07.2019 tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanan 7186 sayılı Kanunu m. 17 ile 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’na (“BK”) eklenen geçici m. 32 ile finansal güçlük içinde bulunan ancak finans sektörüne olan borçlarının yeniden yapılandırılması yoluyla faaliyetine devam etmesi olanaklı bulunan firmalara...

Vergi Hukuku 31.12.2022
7420 Sayılı Kanun Kapsamında Sermaye Azaltımında Vergilendirme
Hukuk Postası
7420 Sayılı Kanun Kapsamında Sermaye Azaltımında Vergilendirme

09.11.2022 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanan 7420 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ("7420 Sayılı Kanun") ile vergi mevzuatında önemli değişiklikler ve düzenlemeler yapıldı. 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu’na...

Vergi Hukuku 30.11.2022
Serbest Bölgelerdeki Şirketlerin Damga Vergisi Yükümlülüğü
Hukuk Postası
Serbest Bölgelerdeki Şirketlerin Damga Vergisi Yükümlülüğü

Serbest Bölgeler, ihracata yönelik yatırım ve üretimi teşvik etmek, doğrudan yabancı yatırımları ve teknoloji girişini hızlandırmak, işletmeleri ihracata yönlendirmek ve uluslararası ticareti geliştirmek amacıyla kurulan bölgelerdir. Sayılan amaçların gerçekleştirilebilmesi amacıyla...

Vergi Hukuku 31.08.2022
Sermaye Tamamlama Fonunun Vergisel Açıdan İncelenmesi
Hukuk Postası
Sermaye Tamamlama Fonunun Vergisel Açıdan İncelenmesi

15 Nisan 2022 tarih ve 31810 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 7394 sayılı Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun...

Vergi Hukuku Mayıs 2022
Ekonominin Dijitalleşmesi ve Küresel Asgari Kurumlar Vergisi
Hukuk Postası
Ekonominin Dijitalleşmesi ve Küresel Asgari Kurumlar Vergisi

Son yıllarda ekonomideki artan dijitalleşme ile birlikte birçok yeni iş modeli ortaya çıkmış ve geleneksel iş modelleri büyük ölçüde değişime uğramıştır. Söz konusu değişim ile birlikte uluslararası işletmelerin elde ettiği gelirlerin vergilendirilmesi konusunda...

Vergi Hukuku Mart 2022
Vergi İade Davalarında Yürütmenin Durdurulması Talebi için Öngörülen Teminat Yükümlülüğü
Hukuk Postası
Vergi İade Davalarında Yürütmenin Durdurulması Talebi için Öngörülen Teminat Yükümlülüğü

22.01.2022 tarih ve 31727 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 7351 sayılı Kanun ile (“7351 Sayılı Kanun”) vergi mevzuatında esaslı değişiklikler yürürlüğe girdi. Vergi mevzuatına yönelik değişikliklerin yanı sıra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun...

Vergi Hukuku Şubat 2022
Son Gelişmeler Işığında Sosyal Medya İçerik Üreticileri Kazançlarının Vergilendirilmesi
Hukuk Postası
Son Gelişmeler Işığında Sosyal Medya İçerik Üreticileri Kazançlarının Vergilendirilmesi

Sosyal medya, dijital dünya ve internet teknolojisinin gelişmesi ile birlikte ortaya çıkmış ve günümüzde tüm dünyayı önemli ölçüde etkilemiştir. Yeni medyanın baş aktörlerinden biri de sosyal medya içerik üreticileridir. Söz konusu kişiler, sosyal paylaşım ağları üzerinden reklam gelirleri...

Vergi Hukuku Aralık 2021
Dijital Reklam Hizmetlerinde Stopaj Vergisi Sorunu
Hukuk Postası
Yeni Bir Vergi Uyuşmazlık Konusu: Değerli Konut Vergisi
Hukuk Postası
Şirketlerin Kendi Payını İktisabında Stopaj Uygulaması
Hukuk Postası
Dünden Bugüne Özel Tüketim Vergisi
Hukuk Postası
Dünden Bugüne Özel Tüketim Vergisi

1990’lı yıllarda global ekonomi açısından önemli gelişmeler yaşandı. 1900’ların ikinci yarısına geçilirken, Amerika Birleşik Devletleri Merkez Bankası’nın faizleri yükseltmesi ve sıcak paranın yönünü Doğu Asya ülkelerinden batıya çevirmesi, 1998 yılında Asya ülkelerinde yaşanan ekonomik kriz neticesinde...

Vergi Hukuku Eylül 2020
Kaydi Altın Satışları ve BSMV
Hukuk Postası
Kaydi Altın Satışları ve BSMV
Vergi Hukuku Temmuz 2020
Kısmi Bölünmede Sermaye Azaltımının Vergilendirilmesi
Hukuk Postası
Limited Şirket Vergi Borçlarında Sorumluluk
Hukuk Postası
Kur Farklarında KDV
Hukuk Postası
Kur Farklarında KDV
Vergi Hukuku Şubat 2019
Sermaye Azaltımının Vergisel Boyutu
Hukuk Postası
Taşınmazların Kısmi Bölünme Suretiyle Devri
Hukuk Postası
Damga Vergisi Kanunu’ndaki Güncel Değişiklikler
Hukuk Postası
Vergi Cezalarını Ortadan Kaldıran Haller
Hukuk Postası

Yaratıcı hukuk çözümleri için iletişime geçin.