Tahkim Yargılamasında Kanun Hükümlerinin Yanlış Yorumlanmasının Kamu Düzenine Aykırılık Teşkil Etmediğine İlişkin Bölge Adliye Mahkemesi Kararı

Şubat 2022 Duygu Öner Ayçiçek
% 0

Giriş

Türk hukukunda hakem kararlarına karşı başvurulabilecek kanun yolu, iptal davası olarak düzenlenir. Yabancılık unsuru taşıyan ve tahkim yerinin Türkiye olarak belirlendiği tahkim yargılamalarında 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu (“MTK”) uygulama alanı bulur. Yargılama usulüne dair hükümler içeren MTK’da, hakem kararının hangi hallerde iptal edilebileceği özel olarak düzenlenir. Hakem kararının kamu düzenine aykırı olması, iptal sebeplerinden biridir. Kamu düzenine aykırılık, taraflarca ileri sürülmese dahi mahkeme tarafından re’sen dikkate alınır.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi 2019/2541 E. 2021/1346 K. sayılı ve 05.10.2021 tarihli kararı (“Karar”) ile, hakem kararında esasa uygulanan hukukun yanlış yorumlanmış olmasının, kararın kamu düzenine aykırı sayılması bakımından yeterli olmadığı sonucuna varmıştır.

Karara Konu Olay

Karar, taraflar arasında eser sözleşmesinden kaynaklanan bir uyuşmazlığa ilişkindir. Yüklenici ödenmemiş alacağının tahsili için tahkim yoluna başvurmuş, eser sahibi ise ayıplı imal edilen işlerin bedeli, gönderilmeyen malzeme bedeli, sözleşmeye aykırılıktan kaynaklanan zarar tazminat talebiyle karşı dava açmıştır. Hakem heyeti nezdinde yapılan yargılama neticesinde, esas davanın kabulü ile karşı davanın kısmen kabulü yönünde hüküm kurulmuştur. Eser sahibi, hakem heyetinin uyuşmazlığın esasına uygulanacak hukuku yanlış yorumladığı bu nedenle kararın kamu düzenine aykırı olduğunu iddia etmiş[1] ve MTK m. 15 uyarınca hakem kararının iptalini talep etmiştir.

Uyuşmazlığı inceleyen ilk derece mahkemesi, MTK m. 15’te iptal sebeplerinin sınırlı olarak sayıldığını ifade etmiştir. Mahkeme, hakem kararında maddi hukukun uygulanmasına ilişkin denetim yapılmasının mümkün olmadığı ve kararın kamu düzenine aykırı olup olmadığının tespiti işinin, hakemlerin maddi hukuku doğru olarak uygulayıp uygulamadıklarının irdelenmesi anlamına gelmediğini belirtmiştir. Bu kapsamda, karar içeriğinde kamu düzenine aykırı bir yön bulunmadığı sonucuna ulaşmış ve davanın reddine karar vermiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi Tarafından Yapılan Değerlendirme

Davacı, istinaf başvurusunda ilk derece mahkemesi tarafından kamu düzenine aykırılık unsurunun yanlış yorumlandığını, olaya uygulanması gereken kanun hükümlerinin yanlış algılanıp yanlış yorumlanmasının kamu düzenine aykırılık teşkil ettiğini ileri sürmüştür. Bu kapsamda davacı, salt eserin teslim edilmiş olmasından yola çıkılarak yüklenicinin tüm borçlarından kurtulduğu ve ifa şartını yerine getirdiği sonucuna varılmasının, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun ilgili maddelerine aykırı olduğu, ilgili maddelerinin yanlış yorumlanmasının kamu düzenine aykırılık anlamına geldiğini iddia etmiştir. Kamu düzenine dair itirazların yanı sıra, davacı taraf istinaf dilekçesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’na (“HMK”) aykırılık itirazlarının kabul edilmemiş olmasının hatalı olduğu, görev belgesinde tahkim kurallarının uygulanacağının kabul edilmiş olmasının HMK'nın uygulanmayacağı anlamına gelmediği iddialarını ileri sürmüştür.

Uyuşmazlığı inceleyen Bölge Adliye Mahkemesi, iptali talep edilen hakem kararının kamu düzenine aykırılık teşkil edecek bir yönünün bulunmadığı, olaya uygulanan kanun hükümlerinin yanlış yorumlanmış olması halinde dahi ulaşılan sonucun kamu düzenine aykırılık teşkil etmedikçe, bu durumun kamu düzenine aykırılık olarak kabul edilemeyeceği sonucuna ulaşmıştır. Bir başka ifadeyle Bölge Adliye Mahkemesi, kanun hükümlerinin yanlış yorumlanması ve uygulanmasının tek başına kamu düzenine aykırılık oluşturmadığı görüşündedir. Karara göre kamu düzenine aykırılıktan söz edebilmek için, kanunun yanlış uygulanması neticesinde oluşan sonucun kamu düzenine aykırı olması gerekir.

Bölge Adliye Mahkemesi, davacının diğer itirazlarını da yerinde bulmayarak istinaf başvurusunu reddetmiştir.

Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesi ilgili kararıyla kanun hükümlerinin yanlış yorumlanması ve uygulanmasının tek başına kamu düzenine aykırılık oluşturmadığına işaret etmektedir. Karar, soyut ve yoruma açık bir kavram olan kamu düzeninin Bölge Adliye Mahkemesi tarafından dar yorumlanması yönüyle dikkat çekicidir.

Kaynakça
  • Davacı, MTK m. 15 kapsamında başkaca aykırılık iddialarında da bulunmuştur ancak söz konusu iddialar bu Makalenin konusuyla doğrudan ilgili olmadığından burada yer verilmeyecektir.

Bu makalenin tüm hakları saklıdır. Kaynak gösterilmeksizin veya Erdem & Erdem’in yazılı izni alınmaksızın bu makale kullanılamaz, çoğaltılamaz, kopyalanamaz, yayımlanamaz, dağıtılamaz veya başka bir suretle yayılamaz. Kaynak gösterilmeksizin veya Erdem & Erdem’in yazılı izni alınmaksızın oluşturulan içerikler takip edilmekte olup, hak ihlalinin tespiti halinde yasal yollara başvurulacaktır.

Diğer İçerikler

Tahkim Anlaşmasının Varlığına Rağmen Genel İflas Yoluyla Takip Yapılabilmesine İlişkin Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararı
Hukuk Postası
Tahkim Anlaşmasının Varlığına Rağmen Genel İflas Yoluyla Takip Yapılabilmesine İlişkin Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararı

Türk hukukunda taraflar, üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri haklarla ilgili olarak doğmuş veya doğabilecek uyuşmazlıkların hakemler tarafından çözülmesi konusunda anlaşma yapabilir. Bununla birlikte, taşınmazın aynına ilişkin haklar ile iflas hukuku, aile hukukuna ilişkin uyuşmazlıklar gibi...

Tahkim 30.06.2022
Milletlerarası Tahkimde Fiziki Duruşma Hakkına İlişkin ICCA Genel Raporu
Hukuk Postası
Milletlerarası Tahkimde Fiziki Duruşma Hakkına İlişkin ICCA Genel Raporu

4 Eylül 2020 tarihinde, Milletlerarası Ticari Tahkim Konseyi (“ICCA”) çatısı altında bir çalışma grubu “Milletlerarası Tahkimde Fiziki Duruşma Hakkı Mevcut Mudur?” başlıklı bir araştırma projesine başladı. Covid-19 salgını nedeniyle birçok tahkim duruşması çevrimiçi olarak gerçekleştirildi...

Tahkim Mayıs 2022
2022 DIAC Tahkim Kuralları
Hukuk Postası
2022 DIAC Tahkim Kuralları

Dubai Uluslararası Tahkim Merkezi, 25 Şubat 2022 tarihinde tahkim kurallarını değiştirdi. 2022 Tahkim Kuralları 2 Mart 2022 tarihinde yayınlandı ve 21 Mart 2022 tarihinde yürürlüğe girdi. Kurallar 21 Mart 2022’den sonra yapılan tahkim davalarına uygulanır, taraflarca aksi kararlaştırılmadığı takdirde tahkim...

Tahkim Mayıs 2022
Avrupa Mahkemelerinin AB-İçi Yatırım Tahkimine Dair Çelişkili Kararları
Hukuk Postası
Avrupa Mahkemelerinin AB-İçi Yatırım Tahkimine Dair Çelişkili Kararları

Achmea’nın AB-içi yatırım uyuşmazlıklarında doğurduğu tartışma katlanarak devam ediyor. Son olarak Paris İstinaf Mahkemesi, Polonya aleyhine sonuçlanan yatırım tahkimlerinde verilen hakem kararlarının Achmea gözetilerek iptaline hükmetti...

Tahkim Mayıs 2022
Landesbank Kararı
Hukuk Postası
Landesbank Kararı

Bilindiği üzere Avrupa Birliği Adalet Divanı’nın (ABAD) bir kararı sonrasında AB-içi uyuşmazlıkların tahkimde görülmesi ve özellikle Enerji Şartı Anlaşması (“EŞA”) altında tahkim konusunda sorunlar ortaya çıkmıştır...


Tahkim Ocak 2022
Şirketler Hukuku Uyuşmazlıklarında Tahkim: İsviçre Örneği, Alınacak Dersler ve Öneriler
Hukuk Postası
Şirketler Hukuku Uyuşmazlıklarında Tahkim: İsviçre Örneği, Alınacak Dersler ve Öneriler

Şirketler hukukunda tahkim uygulaması tahkime elverişlilik konusu başta gelmek üzere birçok açıdan tartışmalı unsurlar barındırır. Bu uyuşmazlıkların tahkime elverişli olduğunun kabul edildiği hukuk sistemlerinde dahi esas sözleşmeye tahkim şartının konulup konulamayacağı...

Tahkim Aralık 2021
UNCITRAL Seri Tahkim Kuralları
Hukuk Postası
UNCITRAL Seri Tahkim Kuralları
Tahkim Ağustos 2021
Dijital Çağda Uyuşmazlık Çözümü
Hukuk Postası
Dijital Çağda Uyuşmazlık Çözümü

Yargılama süreçlerine doğrudan etkisi olan teknoloji kullanımındaki büyük artış tahkim için de yararlı oldu. Özellikle dijitalleşme ile tahkim yargılamasının şekli, tarafların gereksinimlerini de dikkate alarak, zaman ve maliyet verimliliğini arttıracak şekilde değişti. Bu doğrultuda ve COVID-19 pandemisine önlem...

Tahkim Temmuz 2021
Tenfiz Engeli Olarak Kamu Düzeni
Hukuk Postası
Enka v. Chubb: Tahkim Anlaşmasına Uygulanacak Hukuk
Hukuk Postası
2021 MTO Tahkim Kuralları
Hukuk Postası
2021 MTO Tahkim Kuralları
Tahkim Kasım 2020
İki Prosedürün Hikayesi: Tahkim ve İflas
Hukuk Postası
2020 LCIA Kuralları
Hukuk Postası
2020 LCIA Kuralları
Tahkim Ağustos 2020
ICSID’den Hakemler İçin Yeni Etik Standartlar
Hukuk Postası
Blok Zinciri, Akıllı Sözleşmeler ve Tahkim
Hukuk Postası
COVID-19’un Tahkime Etkisi
Hukuk Postası
COVID-19’un Tahkime Etkisi
Tahkim Nisan 2020
İtirazın İptali Davasının Tahkimde Görülmesi
Hukuk Postası
İnşaat Sektöründe Tahkim
Hukuk Postası
İnşaat Sektöründe Tahkim
Tahkim Ekim 2019
Basketbol Tahkim Mahkemesi
Hukuk Postası
Basketbol Tahkim Mahkemesi
Tahkim Ağustos 2019
Uluslararası Tahkimde Tanıkların Yüzleştirilmesi
Hukuk Postası
Şirketler Hukuku Uyuşmazlıklarında Tahkim
Hukuk Postası
Spor Tahkim Mahkemesi Kararlarının İptali
Hukuk Postası
Achmea Kararının Yatırım Tahkimine Etkisi
Hukuk Postası
Tahkimde Delil İkamesi Hakkında Prag Kuralları
Hukuk Postası
Milletlerarası Tahkimde Çeşitlilik
Hukuk Postası
New York Sözleşmesi’nin 60 Yılı
Hukuk Postası
ICSID Kuralları’nda Öngörülen Değişiklikler
Hukuk Postası
Tahkim Masraflarının Paylaşımı
Hukuk Postası
Tahkimde Seri Yargılamaya İlişkin Güncel Konular
Hukuk Postası
Yatırım Tahkiminde Şemsiye Klozlar
Hukuk Postası
Tahkimde Masraflar ve Masrafların Azaltılması
Hukuk Postası
Yatırım Tahkiminde Manevi Tazminat
Hukuk Postası
ICC Seri Tahkim Kuralları
Hukuk Postası
ICC Seri Tahkim Kuralları
Tahkim Ekim 2016
Milletlerarası Ticari Tahkimde Uzman Tanık
Hukuk Postası
Güncel Philip Morris V. Uruguay Kararı
Hukuk Postası
Yatırım Tahkiminde Tahkim İradesi
Hukuk Postası
Tahkimde Üçüncü Kişi Finansmanı
Hukuk Postası
Tahkimde Gizlilik
Hukuk Postası
Tahkimde Gizlilik
Tahkim Nisan 2015
Tahkim Anlaşmasının Hazırlanması
Hukuk Postası
İstanbul Tahkim Merkezi
Hukuk Postası
İstanbul Tahkim Merkezi
Tahkim Temmuz 2014
Talep Garantilerine İlişkin Birörnek Kurallar
Hukuk Postası
Uluslararasi Ticari Uyuşmazliklarin Çözümü
Hukuk Postası

Yaratıcı hukuk çözümleri için iletişime geçin.